SCC belgesi nedir?
SCC'nin resmî Almanca açılımı Sicherheits Certifikat Contraktoren şeklindedir. Sistem; müşterinin tesisinde teknik hizmet, bakım, montaj, inşaat, revizyon veya benzeri faaliyetleri yerine getiren yüklenici şirketlerin iş güvenliği, sağlık ve çevre (SGU) yönetim uygulamalarını değerlendirir.
SCC, ISO 45001'in farklı bir adı değildir. ISO 45001 genel bir iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemi standardıyken SCC; yüklenici çalışması, operasyonel personelin SGU eğitimi, kaza performansı, alt yüklenici kontrolleri ve müşteri tesislerinde uygulama gibi alanlara özgü program şartları içerir. İki sistem birlikte kurulabilir; ancak biri diğerinin otomatik yerine geçmez.
Almanya'daki güncel yapı, şirket yönetim sistemi için SCC-VAZ 2021 ve personel yeterliliği için SGU-Personal VAZ 2021 programlarından oluşur. Yönetim sistemi sertifikasyonu ISO/IEC 17021-1, personel sertifikasyonu ise ISO/IEC 17024 çerçevesinde akredite uygunluk değerlendirme kuruluşlarınca yürütülür.
SCC Almanya'da çalışmak için yasal olarak zorunlu mu?
SCC, Almanya'daki bütün çalışanlar ve bütün sanayi sahaları için genel bir kanuni çalışma izni değildir. Bir Türk şirketinin Almanya'da hizmet sunması için her durumda SCC almak zorunda olduğunu söylemek doğru olmaz.
Buna karşılık kimya, petrokimya, rafineri, enerji, çelik ve ağır sanayi müşterileri; tedarikçi kabul prosedürlerinde, ihalelerde veya saha giriş kurallarında SCC, SGU personel sertifikası ya da karşılaştırılabilir güvenlik yeterliliği talep edebilir. Bu durumda gereklilik mevzuattan değil, müşteri şartnamesi ve sözleşmeden doğar.
SCC'nin iki ayrı sistemi: personel sertifikası ve şirket sertifikasyonu
Türkçe aramalardaki temel hata, “SCC 17–18 belgesi” ile şirketin aldığı SCC sertifikasının aynı şeymiş gibi anlatılmasıdır. Bunlar birbirini destekleyen fakat farklı akreditasyon yapılarıyla yürütülen iki ayrı uygunluk değerlendirmesidir.
| Kriter | SGU personel sertifikası | SCC / SCP şirket sertifikası |
|---|---|---|
| Kime verilir? | Gerçek kişiye | Tüzel kişiye veya uygun organizasyon birimine |
| Başlıca türler | Doküman 017 ve Doküman 018 | SCC*, SCC**, SCCP ve SCP |
| Temel değerlendirme | Bilgi ve yeterlilik sınavı | Yönetim sistemi ve saha uygulaması denetimi |
| Akreditasyon temeli | ISO/IEC 17024 | ISO/IEC 17021-1 |
| Geçerlilik | Güncel programda 5 yıl eksi 1 gün | Genellikle 3 yıl; yıllık gözetim denetimleriyle |
SCC 018 belgesi nedir?
Halk arasında “SCC 018 diploması” denilen belge, Doküman 018 kapsamında operasyonel çalışanlar için akredite SGU personel sertifikasıdır. Kaynakçı, montajcı, bakım teknisyeni, mekanik personel, elektrik personeli, temizlik çalışanı veya benzeri sahada fiilen çalışan kişiler için müşteri tarafından talep edilebilir.
Doküman 018'in resmî niteliği önemlidir: dışarıdan akredite personel belgelendirme kuruluşunca yapılan sınav, program içinde “fakültatif” yöntemdir. Doküman 016 kapsamında işletme içi eğitim ve sınav modeli de bulunur. Ancak müşteri veya saha sahibi özellikle akredite Doküman 018 sertifikası istiyorsa şirket içi sınav yeterli olmayabilir.
| Özellik | Doküman 018 |
|---|---|
| Hedef kitle | Operasyonel çalışanlar |
| Soru sayısı | 40 çoktan seçmeli soru |
| Sınav süresi | 60 dakika |
| Başarı kriteri | En az 28 doğru cevap, yani %70 |
| Sertifika süresi | Başarılı sınav tarihinden itibaren 5 yıl eksi 1 gün |
| Sınav kuruluşu | SGU-Personal kapsamında akredite personel belgelendirme kuruluşu |
SCC 018 sınavı Türkçe yapılabilir mi?
Program kuralları, Almanca veya İngilizceyi yeterli düzeyde bilmeyen adaylar için soru kitapçığının çevrilmesine ve/veya tercüman kullanımına imkân tanıyabilir. Fakat “Türkiye'deki her sınav merkezi Türkçe sınav yapar” şeklinde genel bir garanti doğru değildir.
Türkçe sınav sunuluyorsa; sınavı yapan akredite kuruluşun adı, kullanılan dil yöntemi, sertifika üzerindeki program ve akreditasyon bilgisi, sertifikanın doğrulanacağı veri tabanı ve müşterinin bu belgeyi kabul edip etmediği başvuru öncesinde yazılı olarak teyit edilmelidir.
SCC 017 belgesi nedir?
Doküman 017, hizmetin yürütülmesinde yetki ve sorumluluk taşıyan operasyonel yöneticilerin SGU bilgisini değerlendiren akredite personel sınavıdır. Proje yöneticisi, şantiye müdürü, saha şefi, formen, ustabaşı ve başmontör gibi işin sahadaki yönetimine katılan roller bu kapsama girebilir.
Yalnızca şirket kartvizitinde “müdür” yazması Doküman 017 gerekliliği doğurmaz. Belirleyici ölçüt, kişinin operasyonel faaliyette çalışanlara talimat verme ve güvenli çalışma organizasyonundan sorumlu olma durumudur.
| Özellik | Doküman 017 |
|---|---|
| Hedef kitle | Yetki ve sorumluluk sahibi operasyonel yöneticiler |
| Soru sayısı | 70 çoktan seçmeli soru |
| Sınav süresi | 105 dakika |
| Başarı kriteri | En az 49 doğru cevap, yani %70 |
| Sertifika süresi | Başarılı sınav tarihinden itibaren 5 yıl eksi 1 gün |
| Sınav kuruluşu | SGU-Personal kapsamında akredite personel belgelendirme kuruluşu |
Doküman 016, 017 ve 018 arasındaki fark nedir?
| Doküman | Kapsam | Uygulayan | Temel kullanım |
|---|---|---|---|
| 016 | Operasyonel çalışanların şirket içi SGU eğitimi ve sınavı | Program koşullarını sağlayan şirket / yetkili güvenlik uzmanlığı yapısı | Müşterinin haricî akredite personel sertifikası şart koşmadığı program uygulaması |
| 017 | Operasyonel yöneticilerin haricî SGU sınavı | Akredite personel belgelendirme kuruluşu | Operasyonel yönetici yeterliliğinin belgelenmesi |
| 018 | Operasyonel çalışanların haricî SGU sınavı | Akredite personel belgelendirme kuruluşu | Müşteri akredite dış sınav istediğinde veya şirket bu yöntemi seçtiğinde |
SCC*, SCC**, SCCP ve SCP şirket sertifikaları
Şirket sertifikası seçimi yalnızca çalışan sayısına bakılarak yapılmaz. Şirketin teknik yüklenici mi, personel hizmet sağlayıcısı mı olduğu; alt yüklenici kullanımı; petrokimya faaliyetleri ve müşterinin şartnamesi birlikte değerlendirilmelidir.
| Sertifika | Doğru hedef kuruluş | Temel ayrım |
|---|---|---|
| SCC* | Ortalama 35 veya daha az çalışanı bulunan küçük teknik yükleniciler | Teknik hizmette alt yüklenici kullanmayan dar kapsamlı şirket sertifikası |
| SCC** | 35'ten fazla çalışanı bulunan veya daha kapsamlı sistem gereken yükleniciler | Şirket yönetim sistemi ve saha uygulamasını daha geniş kapsamda değerlendirir |
| SCCP / SCCP | Petrokimya endüstrisi ve rafinerilerde çalışan yükleniciler | SCC türleri içindeki en kapsamlı ek petrokimya gerekliliklerini içerir |
| SCP | Başka işletmelere personel sağlayan personel hizmet kuruluşları | Geçici iş gücü veya personel tahsis eden kuruluşların SGU yönetim sistemine yöneliktir |
SCC* bakımından 35 çalışan hesabında yalnızca sürekli bordrolu çalışanları dikkate almak hatalı olabilir. Program tanımlarında çıraklar, stajyerler ve sağlanan geçici çalışanlar gibi gruplar da hesaplamaya dâhil edilebilir. Ayrıca 35 veya daha az çalışanı bulunan bir şirket, teknik hizmetlerde alt yüklenici kullanıyorsa SCC** veya SCCP kapsamına girebilir.
Hangi SCC belgesine ihtiyacınız var?
Operasyonel çalışan mısınız?
Müşteri haricî akredite sınav istiyorsa Doküman 018; şirket içi program kabul ediliyorsa Doküman 016 değerlendirilebilir.
Operasyonel yönetici misiniz?
Sahadaki işin yönetiminde talimat ve sorumluluk taşıyorsanız Doküman 017 gündeme gelir.
Teknik yüklenici misiniz?
Çalışan sayısı, alt yüklenici kullanımı ve müşteri şartına göre SCC*, SCC** veya SCCP seçilir.
Personel mi sağlıyorsunuz?
Başka işletmeye geçici iş gücü veya personel tahsis eden kuruluşlar için SCP değerlendirilir.
SCC ile VCA aynı belge midir?
SCC ve Hollanda kökenli VCA benzer tarihsel köklere ve güvenlik amaçlarına sahip kardeş programlardır; fakat aynı program veya koşulsuz biçimde değiştirilebilir sertifikalar değildir.
Resmî Avrupa SCC açıklamalarına göre SCC sertifikaları Hollanda ve Belçika'da genellikle tanınabilir; ancak kabul kararı müşterinin takdirindedir. Bazı VCA personel diplomalarının SCC süreçlerinde tanınması da kayıt ve program koşullarına bağlıdır. Bu nedenle “VCA varsa SCC her yerde otomatik geçerlidir” şeklinde kesin ifade kullanılmamalıdır.
SCC şirket sertifikasyonu nasıl alınır?
- Müşteri şartını analiz edin: Talep SCC*, SCC**, SCCP, SCP veya yalnızca personel belgesi mi, kesinleştirin.
- Sertifikasyon kapsamını belirleyin: Tüzel kişilik, faaliyetler, çalışan sayısı, alt yükleniciler ve saha/proje kapsamı belirlenir.
- SGU yönetim sistemini kurun: Politika, görevler, risk değerlendirmeleri, eğitim, operasyonel kontrol, olay yönetimi ve kayıt sistemi oluşturulur.
- Sistemi uygulayın: VAZ geçiş FAQ'sına göre ilgili politika ve dokümanların belgelendirme öncesinde en az üç aydır yürürlükte olması beklenir.
- İç tetkik ve yönetim değerlendirmesi yapın: Uygulama boşlukları, personel yeterlilikleri ve alt yüklenici kontrolleri doğrulanır.
- Akredite belgelendirme kuruluşuna başvurun: Kuruluşun SCC-VAZ kapsamı ve geçerli akreditasyonu resmî veri tabanından kontrol edilir.
- Aşama 1 denetimini tamamlayın: Dokümantasyon, kapsam ve sertifikasyon hazırlığı değerlendirilir.
- Aşama 2 saha denetimini tamamlayın: Merkez, proje, atölye veya şantiye uygulamaları; çalışan görüşmeleri ve kayıtlar incelenir.
- Uygunsuzlukları kapatın: Kök neden, düzeltme, düzeltici faaliyet ve kanıtlarla bulgular sonuçlandırılır.
- Gözetimleri sürdürün: Şirket sertifikası üç yıllık çevrim içinde en az yıllık gözetim ve süre sonunda yeniden belgelendirme denetimine tabidir.
SCC şirket denetimi için temel hazırlık belgeleri
- SGU politikası ve yönetim sorumlulukları
- Yasal yükümlülük ve uygunluk takip sistemi
- Kurumsal ve proje bazlı risk değerlendirmeleri
- Görev, yetki ve organizasyon şemaları
- Doküman 016, 017 ve 018 yeterlilik kayıtları
- İşe giriş ve periyodik SGU eğitimleri
- Alt yüklenici ve personel sağlayıcı değerlendirmeleri
- Kişisel koruyucu donanım yönetimi
- Makine, ekipman ve periyodik kontrol kayıtları
- Tehlikeli iş izinleri ve çalışma prosedürleri
- Kaza, ramak kala ve olay araştırmaları
- Acil durum, yangın ve tatbikat kayıtları
- İşyeri sağlık gözetimi kayıtları
- Çevre, atık ve tehlikeli madde kontrolleri
- İç tetkik ve yönetim değerlendirme kayıtları
- Saha ve proje performans göstergeleri
SCC belgesi ne kadar sürede alınır ve maliyeti nasıl hesaplanır?
Tek bir sabit SCC fiyatı veya bütün firmalar için geçerli kesin süre vermek doğru değildir. Personel sınavı ile şirket sertifikasyonunun fiyatlandırma modelleri farklıdır.
| Kalem | Fiyatı veya süreyi etkileyen unsurlar |
|---|---|
| Personel sınavı | Doküman 017/018, aday sayısı, sınav dili, tercüman, sınav yeri ve akredite kuruluş ücreti |
| Sistem kurulumu | Mevcut ISO 45001 altyapısı, çalışan sayısı, proje sayısı, alt yükleniciler ve doküman boşluğu |
| Belgelendirme denetimi | SCC türü, kapsam, çalışan sayısı, merkez ve saha sayısı, denetçi günleri ve seyahat |
| Takip ve gözetim | Uygunsuzluk takibi, ek saha ziyareti, yıllık gözetim ve üçüncü yıl yeniden belgelendirme |
Yönetim sistemi sıfırdan kuruluyorsa üç aylık asgari uygulama dönemi nedeniyle birkaç haftada şirket sertifikası vaat etmek gerçekçi değildir. Mevcut ISO 45001 sistemi, işleyen saha kayıtları ve geçerli SGU personel yeterlilikleri bulunan firmalarda hazırlık daha hızlı ilerleyebilir. Teklif alınırken KDV, seyahat, konaklama, sınav, tercüman, sertifika, gözetim ve takip denetimi kalemlerinin dâhil olup olmadığı yazılı olarak belirtilmelidir.
SCC belgesi ve akreditasyon nasıl doğrulanır?
“SCC eğitimi veriyoruz” veya “SCC belgesi düzenliyoruz” ifadesi tek başına yeterli değildir. Eğitim sağlayıcısı, sınavı yapan personel belgelendirme kuruluşu ve şirket denetimini yapan yönetim sistemi belgelendirme kuruluşu farklı tüzel kişiler olabilir.
- Şirket sertifikasyon kuruluşunun SCC-VAZ 2021 kapsamındaki ISO/IEC 17021-1 akreditasyonunu kontrol edin.
- Doküman 017/018 sınav kuruluşunun SGU-Personal kapsamındaki ISO/IEC 17024 akreditasyonunu kontrol edin.
- Sertifika üzerinde program adı, kuruluş, akreditasyon bilgisi, kapsam ve geçerlilik tarihini inceleyin.
- Personel sertifikasının ilgili kuruluşun veya program sahibinin doğrulama veri tabanında sorgulanabildiğini teyit edin.
- Müşterinin seçilen kuruluşu ve sertifika programını kabul ettiğini sınav veya denetimden önce yazılı olarak doğrulayın.
DAkkS, SCC-VAZ 2021 yönetim sistemi programını ISO/IEC 17021-1; SGU-Personal programını ISO/IEC 17024 kapsamında aktif akreditasyona elverişli programlar arasında göstermektedir.
Sık sorulan sorular
SCC 017 ile SCC 018 arasındaki fark nedir?
Doküman 017, hizmetin yürütülmesinde yetki ve sorumluluk taşıyan operasyonel yöneticilere; Doküman 018 ise operasyonel çalışanlara yönelik akredite SGU personel sınavıdır. 017 sınavı 70 soru ve 105 dakika, 018 sınavı 40 soru ve 60 dakikadır.
SCC belgesi Almanya'da yasal olarak zorunlu mu?
SCC Almanya'daki bütün işler için genel bir kanuni çalışma belgesi değildir. Ancak kimya, petrokimya, enerji, çelik ve ağır sanayi müşterileri SCC veya karşılaştırılabilir güvenlik kanıtını ihale ve saha giriş şartı olarak isteyebilir.
SCP belgesi kimler içindir?
SCP, başka işletmelere personel sağlayan veya geçici iş gücü hizmeti sunan personel hizmet sağlayıcıları için yönetim sistemi sertifikasıdır. Petrokimya tesis işletmecisinin sertifikası değildir.
SCCP belgesi nedir?
SCCP veya yaygın yazımıyla SCCP, petrokimya endüstrisi ve rafinerilerde çalışan yüklenici şirketler için ek gereklilikler içeren en kapsamlı SCC şirket sertifikasıdır.
SCC 017 ve 018 sertifikaları ne kadar geçerlidir?
Güncel SGU-Personal programında akredite Doküman 017 ve Doküman 018 personel sertifikaları, başarılı sınav tarihinden itibaren beş yıl eksi bir gün geçerlidir.
Eski SCC 2011 personel belgeleri 2026'da geçerli olacak mı?
VAZ'ın güncel geçiş açıklamasına göre SCC 2011 kapsamındaki eski Doküman 016, 017 ve 018 sertifika ve kanıtları 1 Kasım 2026'dan itibaren SCC-VAZ 2021 süreçlerinde ve tesis işletmecilerince kabul edilmeyecektir.
SCC ile VCA aynı belge midir?
Hayır. SCC ve VCA benzer amaçlara sahip kardeş programlardır, fakat aynı program değildir. Bir belgenin başka ülkede kabulü otomatik değildir; müşteri şartnamesi ve güncel tanıma kuralları teyit edilmelidir.
SCC sınavı Türkçe yapılabilir mi?
Program kuralları, yabancı dilde sınav kitapçığı çevirisine veya tercüman kullanımına imkân verebilir. Türkçe sınavın mevcut olup olmadığı ve uygulanma yöntemi, sınavı yapacak akredite personel belgelendirme kuruluşundan yazılı olarak doğrulanmalıdır.
Resmî kaynaklar
- VAZ e.V. — SCC-VAZ 2021, SGU-Personal ve 1 Kasım 2026 geçiş açıklaması
- VAZ e.V. — Güncel SCC ve SGU-Personal program dokümanları
- DAkkS — SCC-VAZ ve SGU-Personal akreditasyona elverişli programları
- SCC Austria / WKO — SCC*, SCC**, SCCP, SCP ve sertifikasyon süreci açıklaması
- SCC Austria / WKO — Doküman 017 operasyonel yönetici sınav kuralları
- SCC Austria / WKO — Doküman 018 operasyonel çalışan sınav kuralları
- SCC Austria / WKO — SCC'nin Avrupa'da tanınması ve müşteri takdiri
İçerik 6 Ağustos 2026 tarihinde resmî kaynaklarla yeniden doğrulanmıştır. Müşteri şartları, akreditasyon kapsamları ve program dokümanları değişebileceğinden başvuru öncesinde güncel sürümler kontrol edilmelidir.