Almanya’da SCC belgesi bütün sektörler ve çalışanlar için genel bir kanuni zorunluluk değildir. DAkkS, SCC’nin sanayi tarafından geliştirilen ve doğrudan kanuni karakter taşımayan bir uygunluk değerlendirme sistemi olduğunu belirtir. Bununla birlikte müşteri, tesis işletmecisi veya ana yüklenici SCC’yi ihale yeterliliği, sözleşme şartı ya da sahaya giriş koşulu olarak talep edebilir. Böyle bir şart varsa, SCC belgesi pratikte proje için zorunlu hâle gelir.
Almanya’da rafineri, kimya tesisi, enerji santrali, endüstriyel bakım, çelik, boru hattı ve teknik montaj projelerinde çalışan Türk firmaları sıklıkla “SCC 17”, “SCC 18” veya “SCC firma belgesi” talebiyle karşılaşır. Buradaki kritik nokta, personel belgesi ile şirket sertifikasının birbirine karıştırılmamasıdır.
VAZ’ın güncel duyurusuna göre eski SCC 2011 kapsamındaki belge ve sınav kanıtlarının SCC-VAZ 2021 prosedürlerinde ve tesis işletmecileri nezdindeki kabulü 1 Kasım 2026 tarihinde sona eriyor. Eski bir belgeniz varsa proje başlamadan önce yenileme ihtiyacını yazılı olarak kontrol edin.
SCC Belgesi Nedir?
SCC’nin resmî Almanca açılımı “Sicherheits Certifikat Contraktoren” şeklindedir. Sistem; işverenlere teknik hizmet, bakım, montaj veya iş gücü sağlayan yüklenicilerin güvenlik, sağlık ve çevre koruma performansını değerlendirmek için geliştirilmiştir. Türkçede çoğunlukla “Yükleniciler için güvenlik sertifikası” şeklinde açıklanır.
Güncel program iki ana yapıyı birlikte ele alır:
SCC-VAZ 2021
Yüklenici şirketlerin güvenlik, sağlık ve çevre yönetim sistemlerinin belgelendirilmesine yönelik programdır. Şirket sertifikasyonu ISO/IEC 17021-1 esaslı akreditasyon çerçevesinde yürütülür.
SGU-Personal VAZ 2021
Operatif çalışanlar ve operatif yöneticilerin güvenlik, sağlık ve çevre bilgisini sınavla doğrulayan personel belgelendirme programıdır. Personel belgelendirme kuruluşları ISO/IEC 17024 kapsamında akredite edilir.
“SCC 17” ve “SCC 18” ifadeleri piyasada yaygın kullanılan kısa adlardır. Teknik olarak doğru kullanım SGU-Personal VAZ 2021 Doküman 017 ve Doküman 018 şeklindedir.
Almanya’da SCC Belgesi Kanunen Zorunlu mu?
Hayır; SCC’nin Almanya genelinde herkese uygulanan bağımsız bir yasal zorunluluk niteliği yoktur. Ancak bu cevap “belgesiz her projeye girilebilir” anlamına gelmez. Yüklenicinin çalışacağı müşteri, ihale dokümanı veya tesis kuralları SCC’yi zorunlu tutabilir.
SCC talebi genellikle şu dört mekanizmadan biriyle doğar:
- İhale ön yeterlilik şartında SCC veya eşdeğer SGU yeterliliğinin istenmesi,
- Ana yüklenicinin alt yüklenici kabul prosedüründe SCC şartı koyması,
- Tesis işletmecisinin saha giriş kartı öncesinde personel sertifikası istemesi,
- Sözleşmede şirket ve/veya personel sertifikalarının açıkça belirtilmesi.
“SCC Almanya’da yasalar gereği her çalışan için zorunludur” ifadesi doğru değildir. Doğru ifade şudur: “SCC, müşterinin veya projenin şart koştuğu durumlarda sözleşmesel ve operasyonel bir gerekliliktir.”
Hangi Sektör ve Projelerde SCC Talep Edilir?
SCC özellikle yüksek riskli teknik hizmetlerde ve yüklenici personelin tesis içinde çalıştığı projelerde karşılaşılır. Talep yoğunluğu müşteri ve tesis politikasına göre değişmekle birlikte şu alanlarda yaygındır:
- Petrokimya tesisleri, rafineriler ve kimya fabrikaları,
- Enerji santralleri, gaz tesisleri ve endüstriyel enerji projeleri,
- Çelik, metal, maden ve ağır sanayi tesisleri,
- Endüstriyel bakım, revizyon, montaj ve devreye alma işleri,
- Boru hattı, tank, iskele, elektrik ve mekanik taahhüt işleri,
- Teknik personel veya geçici iş gücü sağlayan firmalar.
Bir sektörün bu listede bulunması tek başına SCC zorunluluğu oluşturmaz. Kesin karar için müşterinin vendor requirements, ihale şartnamesi, saha giriş prosedürü veya sözleşmesi incelenmelidir.
Doküman 017 ile Doküman 018 Arasındaki Fark Nedir?
| Kriter | Doküman 018 | Doküman 017 |
|---|---|---|
| Hedef grup | Operatif çalışanlar | Operatif yöneticiler |
| Örnek roller | İşçi, uzman işçi, montajcı, kaynakçı, elektrikçi, bakım personeli | Şantiye şefi, proje yöneticisi, ustabaşı, tekniker, formen, baş montajcı |
| Soru sayısı | 40 çoktan seçmeli soru | 70 çoktan seçmeli soru |
| Sınav süresi | 60 dakika | 105 dakika |
| Başarı şartı | En az 28 doğru, yani %70 | En az 49 doğru, yani %70 |
| Geçerlilik | 5 yıl | 5 yıl |
| Belgeyi düzenleyen | SGU programı kapsamında DAkkS tarafından akredite edilmiş personel belgelendirme kuruluşu | |
Doküman 018 kimler içindir?
Doküman 018, sahada üretim veya hizmet faaliyetini doğrudan gerçekleştiren operatif çalışanlar için hazırlanmıştır. VAZ, Dok. 018 sınavını akredite personel belgelendirme kuruluşunca yürütülen ihtiyari dış sınav olarak tanımlar. Bunun nedeni, SCC sistemi içindeki operatif çalışan eğitim ve sınavının Doküman 016 kapsamında şirket içi yöntemle de gerçekleştirilebilmesidir.
Bununla birlikte bazı işverenler, şirket içi Dok. 016 kanıtı yerine açıkça akredite Dok. 018 personel sertifikası talep eder. Bu yüzden müşterinin hangi belge türünü kabul ettiğini başvurudan önce kontrol etmek gerekir.
Doküman 017 kimler içindir?
Doküman 017; işin yürütülmesinde karar veren, talimat veren ve sahadaki çalışanları yöneten operatif yöneticilere yöneliktir. Bauleiter, Projektleiter, Baustellenleiter, Meister, Techniker, Polier, Obermonteur ve belirli durumlarda Vorarbeiter rolleri VAZ dokümanında örneklenir.
Doküman 016 ile Doküman 018 Arasındaki Kritik Ayrım
Operatif çalışanların her durumda mutlaka Dok. 018 alması gerektiğini söylemek doğru değildir. Dok. 016, SCC sertifikalı şirket bünyesinde yetkin iş güvenliği uzmanlarının gerçekleştirdiği eğitim ve sınav düzenini açıklar. Dok. 018 ise müşterinin akredite dış sınav talep ettiği veya şirketin dış belgelendirmeyi tercih ettiği durumlarda kullanılır.
Başvuru öncesinde müşteriye şu soruyu yazılı olarak sorun:
“Operatif çalışanlarımız için SCC-VAZ 2021 Doküman 016 kapsamındaki SGU eğitim ve sınav kaydı yeterli midir, yoksa DAkkS akreditasyonlu personel belgelendirme kuruluşundan Doküman 018 sertifikası mı talep edilmektedir?”
Personel Belgesi ile Şirket Sertifikası Aynı Şey mi?
Hayır. Doküman 017 ve 018 kişilerin bilgi yeterliliğini gösterir. SCC*, SCC**, SCCP ve SCP ise şirketin SGU yönetim sistemi ve faaliyet yapısıyla ilgilidir. Bir çalışanın Dok. 018 belgesine sahip olması, çalıştığı şirketin SCC sertifikalı olduğu anlamına gelmez; şirket sertifikası da her personelin bireysel sınav şartını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
| Talep edilen yeterlilik | Genel olarak ilgili belge/program |
|---|---|
| Sahada doğrudan çalışan personelin SGU bilgisi | Dok. 016 veya müşterinin şartına göre akredite Dok. 018 |
| Şantiye veya operasyon yöneticisinin SGU bilgisi | Dok. 017 |
| Teknik hizmet veren yüklenicinin SGU yönetim sistemi | SCC*, SCC** veya SCCP; doğru seviye şirket yapısı ve müşteri şartına göre belirlenir |
| Personel veya geçici iş gücü sağlayan kuruluşun SGU sistemi | SCP |
Not: VAZ kontrol listesinde SCC*, SCC** ve SCCP için farklı zorunlu ve ek soru yapıları bulunur. Örneğin 35 veya daha az çalışanı olup teknik hizmetlerde alt yüklenici kullanan şirketlerin SCC** veya SCCP kapsamına yönelmesi gerekebilir. Kesin kapsam, akredite sistem belgelendirme kuruluşunun sözleşme gözden geçirmesiyle belirlenmelidir.
Türkiye’den SCC Başvurusu Nasıl Yapılır?
- Müşteri talebini doğrulayın. İhale veya saha giriş dokümanında Dok. 016, Dok. 017, Dok. 018, SCC şirket sertifikası ya da SCP’den hangisinin istendiğini tespit edin.
- Adayın görevini belirleyin. Operatif çalışan mı, yoksa talimat verme ve iş yönetme yetkisine sahip operatif yönetici mi olduğunu netleştirin.
- Giriş şartlarını kontrol edin. Kimlik, eğitim, mesleki yeterlilik ve programın aday kabul şartlarını belgelendirme kuruluşuyla teyit edin.
- Akreditasyonu doğrulayın. Sınavı ve belgelendirmeyi gerçekleştirecek kuruluşun SGU-Personal kapsamındaki güncel DAkkS akreditasyonunu kontrol edin.
- Dil ve sınav organizasyonunu yazılılaştırın. Türkçe çeviri veya tercüman, sınav tarihi, sınav yeri ve tekrar koşulları teklif/sözleşmede yer alsın.
- Sınava hazırlanın ve sınava girin. Güncel konu başlıklarına göre eğitim alın; sınavda yardımcı materyal kullanılmadığını dikkate alın.
- Belgeyi doğrulayın. Belge üzerindeki program adı, Doküman numarası, DAkkS ve SCC-VAZ logoları, belgelendirme kuruluşu, imza ve geçerlilik tarihlerini kontrol edin.
- Müşteri kabulünü tamamlayın. Belgeyi müşteri portalına veya saha giriş sistemine yükleyerek kabul teyidi alın.
Süre; aday evraklarının eksiksizliğine, sınav diline, akredite kuruluşun sınav takvimine ve belgelendirme karar süresine göre değişir. Bu nedenle “her başvuru kesin olarak 2–4 haftada tamamlanır” gibi sabit bir süre taahhüdü doğru değildir.
SCC Belgesinin Geçerliliği Nasıl Kontrol Edilir?
VAZ’ın yayımladığı personel sertifikası kontrol listesine göre Dok. 017 veya Dok. 018 belgesinde en az şu unsurlar incelenmelidir:
- DAkkS logosu,
- SCC-VAZ logosu,
- Belgelendirme kuruluşunun logosu ve unvanı,
- Aday adı, doğum tarihi, sınav tarihi ve sınav yeri,
- Doküman 017 veya 018’e uygun sınav ve başarı ifadesi,
- Belgelendirme kuruluşu yetkilisinin imzası,
- Belgenin düzenleme ve geçerlilik tarihleri.
Şüpheli bir belgeyi yalnızca görsel olarak değerlendirmek yeterli değildir. Belgelendirme kuruluşunun veri tabanı, DAkkS kapsamı ve gerektiğinde VAZ doğrulama kanalı üzerinden kontrol yapılmalıdır.
SCC Belgesi Olmadan Almanya’da Çalışılabilir mi?
Müşteri veya tesis SCC talep etmiyorsa, SCC belgesinin bulunmaması tek başına Almanya’da çalışmayı hukuken imkânsız hâle getirmez. Fakat proje dokümanlarında SCC açıkça isteniyorsa aşağıdaki sonuçlarla karşılaşılabilir:
- İhale veya tedarikçi ön yeterlilik başvurusunun reddedilmesi,
- Personel saha giriş kartının düzenlenmemesi,
- Çalışanın başka göreve atanması veya sahaya alınmaması,
- Sözleşmesel uygunsuzluk ve mobilizasyon gecikmesi,
- Eksik belgenin tamamlanmasına kadar iş başlangıcının ertelenmesi.
Bu nedenle SCC’yi “herkes için yasal mecburiyet” şeklinde değil, müşteri şartı varsa ticari ve operasyonel erişim koşulu şeklinde değerlendirmek gerekir.
Başvuru Öncesi 8 Maddelik Kontrol Listesi
- Müşteri talebinde belge adı ve Doküman numarası açık mı?
- Aday operatif çalışan mı, operatif yönetici mi?
- Dok. 016 kabul ediliyor mu, yoksa Dok. 018 şart mı?
- Belgeyi düzenleyecek kuruluşun DAkkS kapsamı güncel mi?
- Türkçe sınav veya tercüman seçeneği yazılı olarak teyit edildi mi?
- Belge SCC-VAZ 2021 / SGU-Personal VAZ 2021 programına uygun mu?
- Eski SCC 2011 belgesi için 1 Kasım 2026 geçiş tarihi kontrol edildi mi?
- Personel belgesi ile şirket sertifikası birbirinden ayrıldı mı?
Hangi SCC Belgesine İhtiyacınız Olduğunu Birlikte Netleştirelim
Alman müşterinizin ihale şartnamesini, e-posta talebini veya saha giriş listesini paylaşın. MEGACERT; istenen yeterliliğin Dok. 017, Dok. 018, SCC şirket sertifikası ya da SCP olup olmadığının ön değerlendirmesi, başvuru evrakları, sınav dili ve sınav organizasyonu konularında destek sunar.
Şeffaflık notu: Personel sertifikası, SGU programı kapsamında yetkili ve ilgili kapsamda DAkkS tarafından akredite edilmiş personel belgelendirme kuruluşunca düzenlenir. MEGACERT’in süreçteki görevi, sunulan hizmet modeline göre başvuru ve organizasyon desteğidir; akredite kuruluşun belgelendirme kararının yerine geçmez.
Sık Sorulan Sorular
Almanya’da SCC belgesi kanunen zorunlu mu?
Hayır. SCC bütün sektörler ve çalışanlar için genel bir kanuni zorunluluk değildir. Ancak müşteri, ana yüklenici, ihale veya tesis prosedürü SCC’yi sözleşmesel ya da operasyonel şart olarak isteyebilir.
SCC Dok. 017 ile Dok. 018 arasındaki temel fark nedir?
Dok. 017 operatif yöneticiler, Dok. 018 operatif çalışanlar içindir. Dok. 017 sınavı 70 soru ve 105 dakika; Dok. 018 sınavı 40 soru ve 60 dakikadır. İki sınavda da başarı eşiği %70’tir.
Dok. 018 bütün çalışanlar için zorunlu mu?
Hayır. VAZ, Dok. 018’i akredite kuruluş tarafından yapılan ihtiyari dış sınav olarak tanımlar. SCC sertifikalı şirketlerde Dok. 016 kapsamındaki şirket içi eğitim ve sınav yöntemi de bulunur. Ancak bazı müşteriler açıkça Dok. 018 sertifikası isteyebilir.
SCC sınavı Türkçe yapılabilir mi?
Akredite kuruluş yabancı dilde adaylar için soru kitapçığını çevirebilir ve/veya tercüman kullanabilir. Türkçe seçeneği her kuruluşta otomatik değildir; başvuru öncesinde yazılı teyit alınmalıdır.
SCC Dok. 017 ve Dok. 018 belgeleri kaç yıl geçerlidir?
Başarılı sınav ve olumlu belgelendirme kararı sonrasında düzenlenen personel sertifikaları beş yıl geçerlidir.
SCC sınavında başarısız olunursa tekrar girilebilir mi?
Evet. VAZ Doküman 017 ve 018’e göre başarısız sınav tekrar edilebilir. Yeni tarih ve ücret ilgili belgelendirme kuruluşunun prosedürüne bağlıdır.
SCC 2011 belgesi ne zamana kadar kabul edilir?
VAZ’ın geçiş duyurusuna göre eski SCC 2011 belge ve kanıtlarının kabulü 1 Kasım 2026 tarihinde sona ermektedir. Proje kabulünü müşteriyle ayrıca teyit edin.
SCC personel belgesi şirket SCC sertifikasının yerine geçer mi?
Hayır. Dok. 017 ve 018 kişiye ait personel belgeleridir. SCC*, SCC**, SCCP ve SCP ise şirketin yönetim sistemi ve faaliyet kapsamıyla ilgilidir.
İlgili İçerik ve Hizmetler
Resmî Kaynaklar
İçerik, 6 Ağustos 2026 tarihinde aşağıdaki resmî program ve akreditasyon kaynaklarıyla teknik olarak kontrol edilmiştir:
- DAkkS — SCC’nin uygunluk değerlendirme programı ve hukuki niteliği
- DAkkS — Aktif SCC ve SGU-Personal program kayıtları
- VAZ — SCC-VAZ 2021, geçiş takvimi ve program sahipliği
- VAZ — SCC-VAZ 2021 ve SGU-Personal VAZ 2021 program dokümanları
- VAZ Doküman 017 — Operatif yöneticiler için SGU sınavı
- VAZ Doküman 018 — Operatif çalışanlar için ihtiyari akredite SGU sınavı
- DGUV Test — SCC personel belgelendirme bilgileri
- VAZ — Sertifika geçerlilik kontrolü
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya belirli bir işveren adına kabul garantisi oluşturmaz. Nihai gereklilik, müşterinin güncel ihale ve saha giriş dokümanlarına göre teyit edilmelidir.